Ból neuropatyczny
Dolegliwości bólowe kręgosłupa nie stanowią jednorodnej grupy. Różnią się etiologią, przebiegiem, leczeniem i rokowaniem. Wśród nich są zespoły bólowe szczegółowo opisane np. korzeniowy (wynikający z kompresji struktur układu nerwowego - objawy tabela 1) i rzekomokorzeniowy (spowodowany drażnieniem receptorów bólowych w okostnej, mięśniach i innych strukturach - objawy tabela 2). Są tez takie zespoły bólowe, które nie są do końca poznane np. ból neuropatyczny.
Rozpoznawanie tego rodzaju bólu opiera się głównie na testach farmakologicznych. Ideą tych testów jest poprawa funkcjonowania elementów układu nerwowego, które podlegają lub podlegały przewlekłemu drażnieniu przez np. przepuklinę dyskową. Takie testy są długotrwałe i czasami wymagają hospitalizacji. W ostatnim okresie ukazują się prace opisujące cechy klinicznymi bólu neuropatycznego. W ten sposób ułatwiają jego rozpoznanie, poprawiając efekty leczenia.
Ból neuropatyczny słabo reaguje na klasyczne leki przeciwbólowe. Występuje częściej u osób po 50 roku życia, z długoletnim wywiadem bólu krzyża (nawet kilkanaście lat) oraz objawami uszkodzenia układu nerwowego. Cechami, które mogą wskazywać na neuropatyczny charakter bólu są:
- wrażenie palenia i pieczenia skóry
- przeczulica skóry-nadmierna jej wrażliwość porównując ze stroną zdrową
- ból "rozlewa się" po kończynie dolnej obejmując najczęściej podudzie
- częściej występuje w nocy
- wysiłek fizyczny może nie wpływać na natężenie bólu
Bólowi neuropatycznemu mogą towarzyszyć jednocześnie inne zespoły bólowe kręgosłupa. U pacjentów z przewlekłym bólem kręgosłupa wspólne występowanie różnych zespołów bólowych spotyka się w ponad 60% przypadków.
|
Ból korzeniowy |
Ból rzekomokorzeniowy |
|
1. Charakter bólu: ostry, rwący 2. „Niska” lokalizacja bólu – promieniuje do podudzia i stopy 3. Objawy uszkodzenia korzeni nerwowych 4. Ból nasila się w trakcie kaszlu, kichania. |
1. Charakter bólu: rozlany 2. „Wysoka” lokalizacja bólu – okolica kręgosłupa, pośladka i stawu biodrowego 3. Symetrycznie wzmożone napięcie mm. przykręgosłupowych 4. Bolesność uciskowa stawów i więzadeł międzykręgowych |
